Ugovor o osnivanju privrednog društva može biti delimično ništav, i to u delu koji se tiče obligaciono pravnog odnosa ugovornih strana.
Iz obrazloženja(Iz presude Privrednog apelacionog suda Pž 3934/2022 od 16.06.2022. godine)
Predmet tužbenog zahteva je utvrđenje da je Ugovor o osnivanju društva sa ograničenom odgovornošću „HSR“ SM, Ov.br. …. od ….. godine, u delu tačke 7. ugovora ništav.
Na osnovu utvrđenog činjeničnog stanja prvostepeni sud je, polazeći od odredbi čl. 13. i 14. Zakona o privrednim društvima, zaključio da tužbeni zahtev za utvrđenje delimične ništavosti osnivačkog akta nije osnovan, jer je tuženi drugog reda raspolagao stečenim, kao i da se tuženi prvog reda ne može smatrati nesavesnim sticaocem, jer je isti osnovan voljom tužioca prvog i drugog reda, kao i tuženog drugog reda
Privredni apelacioni sud nalazi da je prvostepeni sud na pravilno i potpuno utvrđeno činjenično stanje pogrešno primenio materijalno pravo, zbog čega je pobijana odluka preinačena, tako što je usvojen tužbeni zahtev tužioca.
Odluka o osnivanju, čija se delimična ništavost tužbom traži proizvodi statusno pravna ali i obligaciono-pravna dejstva. Tačno je da je članom 13. stav 2. Zakona o privrednim društvima propisano da osim iz razloga propisanih u stavu 1. ovog člana, osnivački akt se ne može oglasiti ništavim po drugom osnovu. Međutim, po stavu Privrednog apelacionog suda, dozvoljeno je utvrđenje delimične ništavosti osnivačkog akta u smislu člana 103. Zakona o obligacionim odnosima, u delu koji se odnosi na obligaciono-pravni odnos osnivača, odnosno u delu koji ne utiče na statusna dejstva osnovanog društva. U konkretnom slučaju A a.d. u stečaju S.M. je uneo nenovčani ulog vrednosti 323.867.000,00 dinara, a što preračunato prema srednjem kursu NBS na dan 14.11.2007. godine iznosi 4.161.071,30 eura što čini 66,5434 % osnivačkog kapitala društva. U članu 7. osnivačkog akta utvrđuje se da se navedeni nenovčani ulog sastoji od poslovnog objekata. Međutim, tokom postupka je utvrđeno da je ništav Ugovor o prenosu prava vlasništva na nepokretnosti kao nenovčanom ulogu br. Ov. …. od 03.03.2008. godine, na osnovu koga je tužilac prvog reda preneo na tuženog drugog reda svojinu na navedenom objektu, na koji način je nesporno utvrđeno da je drugotuženi uneo nepokretnost kao nenovčani ulog koja nije u njegovoj svojini. Utvrđenjem delimične ništavosti se ne menja osnivački ulog osnivača, ali će postojati obaveza osnivača da svoja osnivačka prava usklade sa stvarnim stanjem. Da li će drugotuženi uneti drugu imovinu vrednosti upisanog osnivačkog kapitala i zadržati postojeće učešće u osnovnom kapitalu prvotuženog shodno članu 46. Zakona o privrednim društvima, ili će prvotuženi doneti odluku o smanjenju osnovnog kapitala je u dispoziciji samih osnivača, ali je nesporno da drugotuženi nije mogao da unese kao osnivački ulog nepokretnost za koju je utvrđeno da je u svojini prvotužioca, zbog čega je pobijana odluka u tom delu preinačena.
(Iz presude Privrednog apelacionog suda Pž 3934/2022 od 16.06.2022. godine)
