Matične knjige predstavljaju osnovne službene evidencije o ličnim stanjima građana i osnov za vođenje brojnih drugih evidencija državnih organa.
Njih vode gradske i opštinske uprave, kao povereni posao Ministarstva državne uprave i lokalne samouprave.
Digitalizacijom i modernizacijom javne uprave, oblast matičnih knjiga značajno je unapređena uvođenjem elektronskog vođenja evidencija kroz Registar matičnih knjiga. Na taj način građanima je omogućeno brže i jednostavnije ostvarivanje prava, dok je rad uprave postao efikasniji i ujednačeniji.
Upis u matične knjige predstavlja preduslov za ostvarivanje brojnih građanskih prava, zbog čega je uloga matičara od velikog značaja kako za građane, tako i za funkcionisanje države.
Matičar je jedno od najstarijih zanimanja u upravi Srbije. Obaveza vođenja matičnih knjiga uvedena je još u prvoj polovini XIX veka, kada su ih vodili sveštenici. Nakon donošenja Sretenjski ustav, država je počela pravno da uređuje ovu oblast.
Državne matične knjige na teritoriji cele Srbije uspostavljene su donošenjem Zakona o državnim matičnim knjigama 1946. godine. U znak značaja ove službe, 9. maj – dan stupanja zakona na snagu – svake godine obeležava se kao Dan matičara.
